Historia

Dende o submenú de navegación esquerdo desta páxina pode obter información sobre a Historia da Garda Civil nos seus diferentes etápas: Os inicios do Século XIX, A Fundación, A Consolidación, Sexenio Revolucionario, A Restauración Monárquica, O Reinado de Alfonso XIII, A Segunda República, A Guerra Civil, O Franquismo, A Transición e A Democracia.

Os inicios do Século XIX

Uniformes fundacionales

Ao finalizar a Guerra da Independencia contra Francia, a debilidade do Estado fai que a inseguridade se apodere dos camiños españois. Os bandoleiros foran un mal endémico en España dende a época romana e un fenómeno moi estendido durante o período musulmán, pero é dende 1814 cando se apoderan literalmente dos camiños do país. Na guerra utilizárase como método de loita a guerrilla (a propia palabra xorde neste conflito), o que provoca que, rematadas as hostilidades, quede diseminados polas zonas máis agrestes da Península grupos de ex-combatentes, desertores e delincuentes liberados que, inadaptados á vida civil, fan do bandoleirismo (chamados así por figurar nalgún bando de busca ou captura) a súa forma de vida. Nesta época entrarán no folclore nacional personaxes pintorescos como El Tempranillo,  Andrés López Muñoz  'O Barqueiro de Cantillana', Juan Palomo, Luís Candelas, etc.

A gravidade do fenómeno fai que se intente establecer un corpo de policía de ámbito nacional que mire pola seguridade pública. Os progresistas das Cortes de Cádiz reunifican a Milicia Nacional para combater a inseguridade crecente. Esta, malia ser disolta por Fernando VII, reconstitúese en 1820 para pasar pouco despois a denominarse "Corpo de Voluntarios Realistas".

En 1820, co alzamento de Riego, o tenente xeral D. Pedro Agustín Girón e das Casas, primeiro duque de Ahumada, militar profesional de ideas liberais, é nomeado Ministro da Guerra. Dende este posto concibe un proxecto de Instituto armado para o mantemento da orde pública: a Lexión de Salvagardas Nacionais que, inspirado na Xendarmaría Nacional francesa debería combater a delincuencia e garantir a libre circulación de bens e persoas. Este proxecto non foi aprobado polas Cortes Xerais por diversos avatares políticos pero sen dúbida inspirou o seu fillo, o segundo duque de Ahumada, na súa idea da futura Garda Civil.

En 1836, a desamortización de Mendizábal, expropiando as terras de mans mortas do clero e poxándoas entre os pequenos propietarios, produce un fraccionamento da propiedade rural que formula unha maior demanda de seguridade. O goberno de Luís González Bravo suprimiu a Milicia Nacional en 1844, o que facía cada vez máis necesaria unha institución de carácter nacional independente das oscilacións dos distintos gobernos.

Subir


null